ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 13 ਮਈ 2026 (ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਵਾਇਰ)। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ‘ਤੇ ਕਸਟਮ ਡਿਊਟੀ 6 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 15 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਲੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਸੋਨਾ ਨਾ ਖ਼ਰੀਦਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਦੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ‘ਤੇ ਪੈ ਰਹੇ ਬੋਝ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਵੀਂ ਡਿਊਟੀ ਢਾਂਚੇ ਅਨੁਸਾਰ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕਸਟਮ ਡਿਊਟੀ ਅਤੇ 5 ਫ਼ੀਸਦੀ ਖੇਤੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਵਿਕਾਸ ਸੈੱਸ (AIDC) ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮਕਸਦ ਦਰਾਮਦ ਘਟਾਉਣਾ, ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ ਘੱਟ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 95.75 ਦੇ ਸਰਵਕਾਲੀ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਖਪਤਕਾਰ ਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਦਰਾਮਦ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਡੀਆ ਬੁਲੀਅਨ ਐਂਡ ਜਵੈੱਲਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਕੌਮੀ ਸਕੱਤਰ ਸੁਰੇਂਦਰ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਚਾਲੂ ਖਾਤੇ ਦਾ ਘਾਟਾ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਡਿਊਟੀ ਵਧਾਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਨਾਲ ਮੰਗ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕੀਮਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਉੱਚੀਆਂ ਸਨ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ‘ਤੇ 3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ GST ਵੀ ਲਗਾਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਦਰਾਮਦ ਰੋਕਣੀ ਪਈ ਸੀ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਦਰਾਮਦ 30 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਆ ਗਈ ਸੀ। ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਾਫ਼ਾ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉੱਚੇ ਟੈਕਸਾਂ ਕਾਰਨ ਸੋਨੇ ਦੀ ਸਮੱਗਲਿੰਗ ਮੁੜ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਐਤਵਾਰ ਅਤੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਫ਼ਾਇਤ ਵਰਤਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕਰਦਿਆਂ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਨਾ ਖ਼ਰੀਦਣ, ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਗ਼ੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਯਾਤਰਾ ਟਾਲਣ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ ਘਰੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।